İrtibat analizi: kim kiminle, ne sıklıkta

İrtibat analizi, HTS incelemesinin omurgasıdır. Sorduğu soru basittir: kim kiminle, kaç kez, hangi yönde iletişim kurmuş? Ama bu sorunun doğru cevabı, bakılan eksene göre değişir.

Tek eksen yetmez

En yaygın hata, irtibat analizini yalnızca telefon numarası üzerinden yapmaktır. Bu, şu duruma kördür: bir kişinin birden fazla hattı olması.

Diyelim ki A ile B arasında bağlantı arıyorsunuz. Numara ekseninde baktığınızda hiç görüşme çıkmıyor. Oysa B'nin ikinci hattı var ve A ile her gün o hat üzerinden görüşüyor. Numara ekseni bu bağlantıyı göstermez, çünkü ikinci hat hedef listenizde yer almıyor.

Bu yüzden irtibat analizi en az üç eksende çalıştırılmalıdır:

Numara ekseni. Doğrudan ve kesin. Hangi hat hangi hatla görüşmüş.

Kimlik numarası ekseni. Abone kayıtları doluysa en güçlü eksendir. Aynı kimlik numarasına kayıtlı bütün hatları tek kişide toplar.

Ad soyad ekseni. Kimlik numarası eksik olduğunda kullanılır. Ancak dikkatli olunmalıdır: aynı ad soyad farklı kişilere ait olabilir; özellikle yaygın isimlerde yanlış birleştirme riski gerçektir. Bu eksende çıkan bir bulgu, başka bir veriyle doğrulanmadan kullanılmamalıdır.

Bu üç eksene bir dördüncüsü eklenebilir: IMEI ekseni. İki numara aynı cihazda kullanılmışsa, bu numaraların aynı kişiye ait olduğuna dair güçlü bir işarettir. Ayrıntı için IMEI analizi.

Ortak irtibat: dolaylı bağlantı

Doğrudan görüşme olmaması bağlantı olmaması demek değildir. Organize yapılarda doğrudan iletişimden bilinçli olarak kaçınılır; bağlantı bir aracı üzerinden kurulur.

Ortak irtibat analizi bu boşluğu kapatır: iki hedefin ikisiyle birden görüşen kimler var?

Bu analiz iki eksende çalıştırılabilir — ortak karşı numara veya ortak karşı kimlik numarası. Sonuç, hedefler arasında doğrudan görünmeyen bir köprü ortaya çıkarabilir.

Ancak burada bir eleme adımı zorunludur. Ortak irtibat listesinde her zaman şunlar çıkar ve hiçbirinin anlamı yoktur:

• Kurumsal numaralar (bankalar, kargo, operatör çağrı merkezleri)
• Kısa numaralar ve servis hatları
• Yaygın hizmet sağlayıcılar (taksi çağrı, yemek siparişi)

Bu numaralar elenmeden bakılan bir ortak irtibat listesi, gürültüden ibarettir.

Hedef grupları arası temas

Dosyada birden fazla şüpheli grubu varsa — örneğin iki ayrı örgütsel yapı, ya da alıcı ve satıcı tarafları — analiz grup düzeyinde kurulabilir.

Tek yönlü sorgu, birinci gruptan ikinci gruba yapılan iletişimi gösterir. Bu, hiyerarşi veya yön içeren yapılar için anlamlıdır: talimatın hangi yönde aktığı görülür.

Çift yönlü sorgu, iki grup arasındaki bütün teması gösterir. Bağlantının var olup olmadığı sorusunda kullanılır.

İkisi arasındaki fark bir teknik ayrıntı değildir. Yalnızca çift yönlü bakan bir analiz, "A grubu B grubuna talimat veriyor" ile "B grubu A grubuna rapor veriyor" arasındaki farkı göremez.

Yönü ve sıklığı birlikte okuyun

İrtibat sonucunda üç sayı vardır ve üçü birlikte okunmalıdır:

Toplam görüşme sayısı ilişkinin yoğunluğunu gösterir. Ama tek başına yanıltıcıdır: aile üyeleri ve iş arkadaşları da yoğun görüşür.

Yön dağılımı ilişkinin niteliğine dair ipucu verir. Tek taraflı bir yoğunluk (A hep arıyor, B hiç aramıyor) ile karşılıklı denge, farklı ilişki biçimlerine işaret eder.

Zaman dağılımı en anlamlı olanıdır. Görüşmelerin belirli bir olay etrafında yoğunlaşması, belirli saatlerde toplanması ya da belirli bir tarihte tamamen kesilmesi — bunlar sayıdan daha çok şey anlatır.

Özellikle kesilme dikkat edilmesi gereken bir örüntüdür. Uzun süredir düzenli görüşen iki hattın belirli bir tarihte iletişimi tamamen kesmesi, o tarihte bir şey olduğunu düşündürür: hat değişimi, yakalanma haberi, ya da yalnızca hattın kullanımdan kalkması.

İletişim tipi ayrımını koruyun

İrtibat sayarken ses görüşmesi, mesaj ve veri oturumu ayrı tutulmalıdır. Bunları birleştirmek iki farklı hataya yol açar:

Bir yandan GPRS satırları sayıya karışırsa, cihazın arka planda yaptığı veri kullanımı "iletişim" gibi görünür ve sayılar anlamsızca şişer.

Öte yandan mesaj ile ses aynı kefeye konursa, ilişkinin niteliği kaybolur. Yalnızca mesajlaşan iki kişiyle yalnızca konuşan iki kişi arasındaki fark, soruşturmada anlamlı olabilir.

Mükerrer kayıtlara dikkat

Aynı iletişim birden fazla dosyada gelebilir: hem A'nın hem B'nin HTS kaydı talep edilmişse, aralarındaki her görüşme iki kez görünür. Tekilleştirme yapılmadan alınan sayılar iki katına çıkar.

Bu, raporda kolayca fark edilen ve raporun bütününe olan güveni zedeleyen türden bir hatadır. İrtibat sayılarını sunmadan önce mükerrer kayıtların ayıklandığından emin olun.